Қоғам тыныштығын сақтайтындар
Жер бетіне адам баласы дүниеге келгеннен кейін түрлі санаттағы қылмыстар мен құқық бұзушылықтар да пайда болды. Дегенмен адамадар дала заңы бойынша өмір сүрді. Ежелгі уақытта азаматтық және қылмыстық құқық арасында қатаң шекара болған жоқ. Көбіне кінәліге айып түрінде тағылатын жаза жәбірленушінің пайдасына толықтай немесе ішінара өндіріліп алынды. Мұндай өндіріп алу жеке тұлғаның мүліктік емес құқығын қорғау жағдайында, сірә, жәбірленушіге келтірілген тән немесе адамгершілік зәбір көру күйзелісі үшін ақшалай өтемақы немесе басқаша болды. Қылмыс нәтижесінде келтірілген материалдық емес шығынның моральдық залалдың орнын толтыру тәжірибесі өзінің бастауын Германиядан және Франциядан алады. Ал қазақ жерінде алғаш әз-Тәуке «Қасым ханның қасқа жолы» мен «Есім ханның ескі жолы», «Жеті жарғы» заңдар жинағын жарық көріп, ол бойынша жасалынған жеңіл қылмыс болса мал мүлікпен ақысын төлеген. Ал ауыр қылмыс жасаса өлім жазасына дейін кесіліп, оның сот билері алқасы шешетін болған.
Тәуелсіздік алғаннан кейін қоғамның тыныштығы мен тәртібін сақтау мақсатында ішкі істер министрлігі құрылды. Алғаш министр болып М.Берсенев тағайындалды. Одан кейін Қайырбек Шошанұлы Сүлейменов басқарды. Сондай-ақ Қалмұханбет Нұрмаханбетұлы Қасымов те абыроймен атқарды. Министрлер ауысқанан кейін артынша облыстардағы басшылар ауыс – түйісі үйреншікті жағдай. Ал өзіміздің облысымызда ең ұзақ отырған, өткен айда ғана генерал-майор атағын алған Бекет Иманұлы Аймағамбетов. Бекет Иманұлы Тараз қаласының тұрғындарына жаяу көп серуендейтін басшы ретінде есте қалды. Ал, 90 жылдардағы бандитттерді ұстап қамауға алу миссиясын абыроймен алып шыққан, ол – Мейірхан Жаманбаев. Біраз адам оның көз қиығынан сескенетін. Ашуы қатты, қызметтегі қыз балаларды көп жақтыра бермейтін әдеті болған деседі. Бірақ «Вольники», «Қырықбаевтар», «Амангелдинцы», «Кировские» деген ОПГ басшыларын ұстап оларды сотқа жеткізген бастық.
Құқық қорғау органдарында әсіресе ескіше милиция да, қазірше полицияда «Ұрпақтар сабақтастығы» жалғасуда. Ондаған жылдар бойы, Жамбыл облысының құқық қорғау органдарында қызмет етіп, өздерінің барлық күшін, білімі мен тәжірибесін сарп еткен қызметкерлерінің ондағаны бар. Полиция қызметкерлері арасында полицейлер әулеті деп Қыпшақбаевтар, Дүйсебаевтар, Өтегеновтер, Шахабаевтар, Ташкеевтер, Никитюк және басқалар.
Ішкі істер министрлігінің мәңгі тарихында азаматтар үшін өз өмірін құрбан қылған полиция қызметкерлерінің есімдері біздің жүрегімізде және ұрпақтары жадында мәңгі қалады. Әулие-Атаның қасиетті жерінде қазақ батырлары көп дүниеге келген. Әсіресе ерлікпен 26 адам , қызметтік міндеттерін орындау барысында 40 полиция қызметкерлері бақилық болған. Бірақ олардың арасында Қазақстан Республикасының, нағыз батыры полиция қызметкері, «Халық қаһарманы», полиция капитаны Ғазиз Байтасовтың ерлігін ерекше айта аламыз. Оның ерлігіне Тараз ғана емес бүкіл әлем назар аударды. Бейбіт күн батырының жүрек соғуы облыс орталығында 2011 жылдың 12 қарашадасында тоқтады. Ғазиз бейбіт тұрғындар үшін тікелей қауіп-қатерден қылмыскердің гранатасына өз кеудесін тосты. Осылайша ол өз өмірін құрбан етіп, ондаған адамның өмірін сақтап қалды. Бұл біздің күнделікті ұрысатын, «ақша жинай беретін» жол полиция қызметкерінің ерлігі. Полиция қызметі оңай еместігін түсіне білу және оларға қол ұшын созу бүгінгі азаматтардың басты мақсаты болу қажет.
Исламбек Дастанұлы
