АСТАНА. 2026 жылғы 3 қыркүйектен бастап Қазақстанда импорттық алмаларды елге әкелуге шектеу енгізілді. Қолданыстағы шара жыл соңына дейін күшінде болады. Негізгі мақсат – отандық бағбандардың өнімін өткізу кезеңінде қолдау көрсету.
Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 2025 жылы Қазақстанда 205,2 мың тонна алма жиналған. Оның 20,7 мың тоннасы экспортқа шығарылса, шетелден 94,4 мың тонна алма импортталған.
2026 жылдың қаңтар–шілде айларында Қазақстанға 77,8 мың тонна алма әкелінген. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 40,1%-ға көп.
Импорт көлемі бойынша Польша алдыңғы орында тұр. Осы кезеңде Польшадан 47,4 мың тонна алма жеткізілген, бұл бір жыл бұрынғы көрсеткіштен 82,3%-ға жоғары. Қытайдан 14,1 мың тонна алма импортталған.
Сонымен қатар Қазақстандағы алма өндірісінің көлемі төмендеп отыр. 2025 жылғы өнім көлемі 2024 жылмен салыстырғанда 9,2%-ға, ал 2020 жылмен салыстырғанда 20,8%-ға азайған.
Алма өндірісінің негізгі көлемі оңтүстік өңірлерге тиесілі. 2025 жылы Түркістан облысында 86,4 мың тонна, Алматы облысында 55,9 мың тонна, Жетісу облысында 25,3 мың тонна, Жамбыл облысында 20,9 мың тоннаалма жиналды.
Сараптамалық деректерде өндірістің төмендеуіне алма бақтары аумағының қысқаруы мен өнімділіктің төмендеуі әсер етіп отырғаны көрсетіледі. 2021 жылдан бері көпжылдық алма екпелерінің аумағы 36 мың гектардан 20,6 мың гектарға дейін қысқарған.
Өнімді сақтау мәселесі де өзекті болып отыр. Былтыр алма бағасының ең төменгі орташа көрсеткіші қазан айында 1 келісі үшін 751 теңге, ал ең жоғары көрсеткіш мамыр айында 838 теңге болды.
Осы деректер Қазақстанның ішкі нарығында импорттық алмаға деген қажеттілік сақталып отырғанын көрсетеді. Импортқа енгізілген шектеудің нарықтағы өнім көлемі мен бағасына әсері жыл соңына дейінгі кезеңде байқалуы мүмкін.
